Debata "Design(ing) Future"

Informacje o wydarzeniu

23.10.2015, Piątek, 13:33, Akademia Sztuki w Szczecinie, pl. Orła Białego 2

Debata, w której udział weźmie 13 naukowców, artystów i socjologów z 9 krajów będzie próbą odpowiedzi na pytania dotyczące sztuki i projektowania przestrzeni publicznej w przyszłości. 

Panel 1:
Kultura, miasto, rozwój
Panel 2:
Sztuka projektowania
 
 
Dato Mahadzir Lokman
William Phuan 
Manuel Alcala
Kazimierz Monkiewicz
Krzysztof Soska
Felix Hardmood  Beck
Regina Tetens  
Gisle Frøysland  
Pichaya Aime Suphavanij
Umesh Maddanahalli
Piotr Zawojski
Ked Olszewski
   
   

 

Zasady debaty:

Nie jest to typowa debata z podziałem na dwie grupy przeciwników i zwolenników danej opcji. Każdy z prelegentów będzie mógł zaprezentować swój punkt widzenia i odnieść się do wypowiedzi poprzedników. Moderator zadaje pytanie bezpośrednio do wybranego uczestnika debaty.

Jednorazowa wypowiedź uczestnika debaty to maksimum siedem minut. Po wypowiedzi pytany jest kolejny uczestnik, mogąc też odnieść się do wypowiedzi poprzednika. Na koniec mogą się pojawić pytania i komentarze publiczności – zgłaszane podniesieniem ręki.

Informacje o uczestnikach i prowadzącym:

Gisle Frøysland
Muzyk, VJ i artysta wizualny.  Jest jednym z założycieli i członków BEK - Centrum Sztuki Elektronicznej w Bergen i inicjatorem/dyrektorem festiwalu Piksel w Bergen. Brał udział w  międzynarodowych festiwalach sztuk wizualnych i designu, m. in. Electropixel, Electrohype, Dissonanze, Transmediale, Borealis, Mal au Pixel, Ultima, MakeArt oraz Pixelache.

Regina Tetens
Kuratorka Wystawy Głównej „RE_MANUFACT”. Obecnie kieruje inicjatywą artystyczną i projektową ART+COM Studios w Berlinie. Doświadczenie kuratorskie zdobyła organizując pierwsze festiwale sztuk wizualnych we wschodnim Berlinie oraz wystawy (m. in. EXPO 2000, Expo 02). Dyrektor artystyczny projektu Olympus PHOTOGRAPHY PLAYGROUND, Exhibition Manager podczas KW Berlin i berlińskich biennale.

William Phuan
Wieloletni dyrektor The Arts House w Singapurze. Obecnie dyrektor zarządzający i współzałożyciel The Select Centre, singapurskiej organizacji, która stara się wspierać i umożliwiać przepływ wiedzy pomiędzy różnymi językami, kulturami i dyscyplinami.

Manuel Alcala
Naczelnik Wydziału Edukacji meksykańskiego muzeum Museo Tamayo. Absolwent College of Design i Boston University. Zajmuje się tematyką przenikania sztuk projektowych, technologii oraz kinematografii. Ostatnio współtworzył festiwal mediów i designu PROYECTA.

Pichaya Aime Suphavanij
Kurator i dyrektor departamentu wystaw Centrum Kultury i sztuki w  Bangkoku (BACC). Ukończyła studia kuratorskie na University of the Arts w Filadelfii. Autorka wielu międzynarodowych projektów wystawienniczych, współkurator projektu Proximity, realizowanego wspólnie przez 13muz i The Bangkok Art and Culture Centre.

Umesh Maddanahalli
Artysta performance, aktor, kurator multidyscyplinarnych inicjatyw artystycznych, wykładowca, członek State Art Academy. Kurator polsko-indyjskiego projektu artystycznego, planowanego na lata 2016/2017, który realizowany jest przez 13muz we współpracy z Instytutem Adama Mickiewicza.

Dato Mahadzir Lokman
Prezes Rady Rozwoju National Visual Arts Gallery w Kuala Lumpur, osobowość telewizyjna, Mistrz Ceremonii. Dyrektor zarządzający Dale Lokman Associates. Jest także znany ze swojej działalności charytatywnej oraz walki o pokój.

Krzysztof Soska
Wiceprezydent Miasta Szczecin, w przeszłości dyrektor Radia Szczecin oraz menedżer kultury. Jako pierwszy zastępca Prezydenta Miasta Szczecin odpowiada za koordynowanie i integrację działań w sferze społecznej, działania wspierające kulturę oraz współdziałanie z organizacjami pozarządowymi i oświatą.
 
Kazimierz Monkiewicz
Zastępca Dyrektora ds. Rozwoju Kultury Narodowego Centrum Kultury. Absolwent Wydziału Elektronicznego Politechniki Warszawskiej. Od grudnia 2010 roku pełni obowiązki dyrektora Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina. W przeszłości był m. in. prezesem Zarządu Panasonic Polska.

Felix Hardmood Beck
Adiunkt na Wydziale Inżynierii University New York w  Abu Dhabi (w dziedzinie praktyki designu), gdzie zajmuje się głównie innowacjami i wzornictwem. Pracuje także jako technolog, twórca projektów koncepcyjnych oraz wykładowca gościnny na uczelniach Europy i Bliskiego Wschodu. Jego prace prezentowane były w wielu publikacjach poświęconych projektowaniu a także na międzynarodowych wystawach i festiwalach.

Piotr Zawojski
Wykładowca Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach i Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Jego zainteresowania naukowe obejmują zagadnienia fotografii, filmu, kina oraz nowych mediów. Zajmuje się również krytyką filmową i eseistyką poświęconą fotografii, kulturze audiowizualnej i cyberkulturze.

Ked Olszewski
Artysta wizualny, fotograf oraz twórca fotoinstalacji. Autor wielu akcji happeningowych i performance w przestrzeni miejskiej a także kreator kultury, dyrektor d/s artystycznych 13muz, wykładowca Akademii Sztuki w Szczecinie.

Moderator: Bartłomiej Otocki
Malarz i fotograf, kurator, juror konkursów malarskich. Od 2012 roku prowadzi pracownię rysunku na Wydziale Malarstwa i Nowych Mediów Akademii Sztuki w Szczecinie, od 2014 roku pracuje na stanowisku profesora nadzwyczajnego. 

 

Wprowadzenie teoretyczne:

Po raz pierwszy w historii ludzkości, w czasach które nie są naznaczone piętnem ogólnoświatowych konfliktów zbrojnych, hipotetyczne scenariusze przyszłych wydarzeń przedstawiane są w tak bardzo pesymistycznej formie. Wiele analiz degradacji środowiska naturalnego wskazuje na przekroczenie punktu krytycznego, za którym nawet redukcja emisji tlenku węgla nie zahamuje postępującego globalnego ocieplenia. Będące konsekwencją tego faktu podniesienie poziomu mórz i oceanów, podtapianie miast leżących na wybrzeżach wszystkich kontynentów oraz katastrofalne susze, wymuszą migracje ludności których skala i konsekwencje nie dają się w tym momencie precyzyjnie przewidzieć. Z pewnością kryzys związany ze szturmującymi granice Unii Europejskiej uchodźcami to zaledwie forpoczta nadchodzących zmian, zapowiedź tendencji, która wraz z pogarszaniem się warunków życia mieszkańców Bliskiego Wschodu, Afryki Subsaharyjskiej i krajów Maghrebu może tylko przybierać na sile.

Rozwój technologii cyfrowych, który w ostatniej dekadzie odmienił nasz sposób komunikowania się i poszukiwania informacji w dalszym ciągu postępuje a tempo tych zmian przybiera na sile. Ilość wrażeń i bodźców możliwych do odebrania przekracza już możliwości percepcyjne człowieka, coraz trudniejsze – wobec wielości potencjalnych interpretacji i ich źródeł – staje się też ocenianie i podejmowanie decyzji. Rozwój cybernetyki i nanotechnologii wykorzystywanych m. in. w przemyśle zbrojeniowym osiągnął poziom prezentowany do niedawana jedynie w filmach science-fiction. 

Dodatkowo, podczas gdy problemem sporej części populacji jest po prostu przetrwanie kolejnego dnia, społeczeństwa żyjących w dostatku krajów wysokorozwiniętych wydają się być skoncentrowane na coraz to bardziej wyrafinowanym dopieszczaniu swoich ego. Chyba jeszcze nigdy w historii „mieć” (i „wyglądać”) nie znaczyło tak wiele ponad „być”. Ma to też niestety swoje konsekwencje makroekonomiczne – postępujące rozwarstwianie kapitału to efekt wprowadzenia na giełdy komputerowych systemów zarządzania transakcjami, umożliwiających spekulacje na nieznaną dotąd skalę. Podczas gdy 83 procent populacji globu żyje za mniej niż 2 USD dziennie, w Stanach Zjednoczonych oraz Unii Europejskiej górne 10 procent posiada między 60 a 70 procent całego bogactwa. Taka koncentracja majątków już osiągnęła poziom sprzed I wojny światowej, a zmierza do tych z końca XIX wieku, kiedy to dominującą kwestią życia gospodarczego i społecznego było to, kto i co będzie mógł odziedziczyć.  Do wybrańców posiadających kapitał skierowana jest coraz bogatsza oferta medyczna i farmakologiczna, umożliwiająca nie tylko poprawę wizerunku ale również analizę genetycznych skłonności do ciężkich chorób czy też najbardziej optymalnego sposobu odżywiania (genodieta).

Poważny kryzys przeżywa także demokracja, fundament ustrojowy wielu krajów wysokorozwiniętych. Wobec tabloidyzacji i celebrytyzacji polityki przeciętny wyborca podejmuje decyzje na podstawie populistycznej licytacji obietnic ubranej w ramy medialnego show.

Tę pesymistyczną wyliczankę łatwo skierować w stronę problemów trawiących świat sztuki, w tym konkretnym przypadku sztuk wizualnych. Wobec wymienionych wcześniej symptomów dość istotne wydaje się pytanie o społeczną funkcję sztuki i jej efektywność. Dziś niejednokrotnie problemem nie jest znalezienie budżetu na wydarzenie kulturalne, wyzwaniem staje się zgromadzenie na nim publiczności. Z rozmaitych przyczyn świat sztuki odrzucił kryteria estetycznego piękna i manualnej biegłości oraz czytelnej narracji, stwarzając tym samym wrażenie narastającej hermetyczności. Rosnąca liczba artystów (lub osób które uważają że nimi są), przełożyła się na obniżenie średniego poziomu prezentowanych dzieł, przy wzrastającej bylejakości i nadprodukcji. Wyławianie z tego tłumu i natłoku rzeczy wartościowych wymaga nie tylko kompetencji ale i wysiłku, na który większość widzów nie ma po prostu ochoty. Utrzymanie koncentracji uwagi na pracach video, nawet tych trwających zaledwie kilka minut jest sporym wyzwaniem, przy dużych imprezach wymagających wielogodzinnego zwiedzania jest to w zasadzie niemożliwe.

Jednocześnie gdzieś w tle trwa – ostatnio nieco przygaszony – finansowy boom i wzrost cen nie mający precedensu w historii handlu dziełami sztuki. Inwestowanie tego typu oraz rynek usług pochodnych (art banking) to konsekwencja huśtawki cen na rynkach surowców oraz pękających giełdowych baniek.

Czy możemy zatem uznać że sztuki wizualne nie utraciły jeszcze funkcji kreowania przyszłości? Choć niesłabnąca popularność festiwali i biennale zdaje się nieco przysłaniać kryzys klasycznych galerii typu white cube, to wciąż duża część społeczeństwa łaknie kontaktu ze sztuką.

Jeżeli jednak zakres wpływu stopniowo maleje – jakie są alternatywy? Produkcja unikatowych dzieł sycących oczy kolekcjonerów? Zaspokajanie wyłącznie potrzeb estetycznych? Czy czeka nas ucieczka do przodu, zakładająca posthumanistyczny sojusz z cybertechnologią i stopniową transformację świadomości, której finałem ma być istnienie myśli tylko w postaci światłowodu? Co z – do niedawna kluczowym – kryterium duchowości w sztuce? 

Na ile efektywna – w kontekście tego, co dopiero ma się wydarzyć – jest społeczna funkcja sztuki? Czy jako twórcy jesteśmy w stanie na bieżąco adaptować się do zmieniającej się sytuacji geopolitycznej? Czy kompletnie zanikł buntowniczy charakter sztuki?

Na te i inne wątpliwości postarają się odpowiedzieć goście zaproszeni do debaty odbywającej się w ramach 15. Festiwalu Digitalia, którego tegoroczna edycja stanowi próbę eksploracji zagadnień dotyczących łączenia sztuki oraz najnowszych technologii. Wystawa główna Digitaliów odwołuje się do przeszłych, obecnych oraz przyszłych rozwiązań technologicznych, ich powiązań i zależności, wpływających bezpośrednio na sztukę współczesną a także – w szerszym aspekcie – na kulturalne życie społeczeństw. Odbywa się ona pod hasłem Re_ manufact / How much old is a new? i kuratorowana jest przez Feliksa Becka – artystę, designera i wykładowcę Wydziału Inżynierii University New York w  Abu Dhabi, oraz Reginę Tetens, kuratorkę współpracująca z największymi festiwalami sztuki w Niemczech.